ORLI DOM NA ŻYWO

Gniazdo orła morskiego, zwanego bielikiem

Zainteresowanym bezpośrednią obserwacją „orlego domu” na żywo, udostępniałem od 2017 roku transmisję z gniazda orła morskiego (bielika) na Łotwie. W 2020 roku zamieściłem przekaz z gniazd bielika, orła przedniego i orlika krzykliwego, zlokalizowanych „po sąsiedzku” — na Łotwie i w Estonii.

Od lutego 2022 roku zamieszczam również transmisję z gniazd bielików amerykańskich w USA — w szczególności dla tych, którzy w nocy nie śpią. Różnica stref czasowych pozwala ciągu dnia oglądać gniazda w Ameryce także w ich nocnej odsłonie, dzięki kamerom na podczerwień.

Z pierwszym dniem wiosny 2022 roku udostępniłem transmisję z polskiego gniazda orła morskiego w Borach Tucholskich, realizowaną przez Komitet Ochrony Orłów, Nadleśnictwa Woziwoda oraz Polskie Radio S.A.

Położenie gniazd w różnych strefach klimatycznych pozwala obserwować okres lęgowy na różnych etapach. Podczas gdy w Europie lęg się dopiero zaczyna, w Kalifornii bieliki wysiadują już jaja, to na Florydzie Południowej pisklęta są już całkiem wypierzone.

Ciekawostką jest transmisja z gniazda na Florydzie, prowadzona za pomocą 4 kamer położonych wokół gniazda — w tym Eagle Cam 360° w technologii VR. Poniżej transmisje online z poszczególnych gniazd.

Zapraszam do Orlego domu na żywo.

OSTRZEŻENIE

Obserwacji dzikich ptaków w ich naturalnym środowisku mogą towarzyszyć sceny drastyczne. Jeśli zatem przekaz będzie wywoływać niepokój — w szczególności dotyczy to dzieci oraz osób wrażliwych — proszę przerwać transmisję.

Podglądanie bieżącego życia w gnieździe może być ekscytujące — zwłaszcza w okresie wyprowadzania lęgu. Trzeba mieć jednak świadomość, że pięknu natury towarzyszą także jej prawa, czyli sytuacje z „ludzkiego” punktu widzenia smutne lub tragiczne.

--

Orli dom na żywo — Aleksander Bąk, jakiznaktwoj.pl 2017


Ilustracja:

Bielik broniący gniazda — zrzut ekranowy z transmisji online, gniazdo bielika w Kurzeme, Łotwa

Projekt: Latvijas Ornitoloģijas biedrība / Latvijas Dabas fonds

[P] 30.03.2017

aktualizacje: 16.02.2022 / 12.05.2022

Bieliki w Polsce

PolskaBory Tucholskie


Bielik (Haliæetus albicilla)

Gniazdo w nadleśnictwie Woziwoda

Polska

Gniazdo bielika w Borach Tucholskich zlokalizowane jest w strefie ochronnej lasu, w którym nie prowadzi się żadnych prac. Znajduje się na 140-letniej sośnie na wysokości około 25 metrów. Lęgowisko zajmowane jest od czterech lat. W 2021 r. opuścił je jeden młody.

Od końca lat 90-tych orły gniazdowały w 160-letnim lesie sosnowym nad jednym z rybnych śródleśnych jezior.

Przekaz online to wspólne przedsięwzięcie Komitetu Ochrony Orłów, Nadleśnictwa Woziwoda i Polskiego Radia S.A. w ramach promocji ochrony starych lasów i największego polskiego gatunku ptaka drapieżnego.

--Gniazdo bielika — transmisja na żywo © 2022 KOOProjekt: Komitet Ochrony Orłów, Nadleśnictwo Woziwoda, Polskie Radio SA
[P] 22.03.2022

Orzeł morski

Bielik (Haliæetus albicilla)

Wielki orzeł o rozpiętości skrzydeł do 2,4 m. W locie skrzydła wyglądają jak szerokie „deski”, z palczasto rozczapierzonymi lotkami pierwszorzędowymi. Długość ciała: 80-90 cm. Największy krajowy ptak drapieżny. Stare ptaki mają potężny jasnożółty, haczykowaty dziób i krótki, biały, klinowaty ogon. Młode można poznać po ciemnym dziobie i prawie ciemnym ogonie, które jaśnieją z wiekiem i osiągają ubarwienie dorosłych po 4-5 latach. Nieopierzone nogi (skok) są cytrynowożółte. Szata pisklęcia szara. Żyje w okolicach obfitujących w wodę, na wybrzeżu, nad dużymi rybnymi rzekami i jeziorami. Okres lęgowy luty — kwiecień. Gniazdo olbrzymie z grubych gałęzi i patyków, umieszczone w konarach wysokich drzew. Bieliki budują jedne z największych gniazd spośród wszystkich ptaków. Używane przez wiele lat gniazdo może przekraczać 2 m wysokości i osiągać ciężar nawet jednej tony. Dzięki ochronie miejsc gniazdowania bielik przestał być w naszym kraju rzadkością i jego liczebność systematycznie wzrasta. Bieliki są ptakami długowiecznymi — na wolności dożywają 30 lat.

Wystepowanie

Cały niżowy obszar kraju

Siedlisko

Stare drzewostany w pobliżu jezior, stawów hodowlanych, zbiorników zaporowych, rzek, a także na wybrzeżu morskim.

Liczebność

Bardzo nieliczny ptak lęgowy, ok. 500 par.

Gniazdo

Potężna konstrukcja zbudowana z gałęzi w koronie starego drzewa.

Lęg

1-2, wyjątkowo do 3 białych jaja. Wysiadywanie ok. 38 dni. Młode osiągają lotność po 70-75 dniach.

Pokarm

Ryby, ptaki wodne, ssaki, padlina

Wędrówki

Osiadły lub koczowniczy. Zimuje bardzo nielicznie na wodach śródlądowych.

Ochrona

Gatunek chroniony, wymieniony w Polskiej czerwonej księdze zwierząt jako wymagający szczególnej uwagi, i w Dyrektywie ptasiej, zagrożony przez utratę siedlisk poprzez wyrąb starych drzewostanów w pobliżu wód oraz niepokojenie w okresie lęgowym.*

--* Bielik — za: Jaki to ptak? W. Černý, K. Drchal 1979 / ptaki.info
[P] 30.03.2017 / aktualizacja 25.04.2020

Bieliki po sąsiedzku

ŁotwaKurzeme


Bielik (Haliæetus albicilla)

gniazdo w Kurzeme

Łotwa

Gniazdo bielika na Łotwie obserwowane jest od 2017 roku. Wciągu ostatnich czterech lat z gniazda wyprowadzone zostały trzy lęgi bielików.

W roku 2017 bieliki wychowały dwa pisklęta. W roku 2018 gniazdo pozostało niezasiedlone. W roku 2019 ze złożonych trzech jaj wykluły się tylko dwa młode. W roku 2020 z powodzeniem wykluły się trzy, lecz po miesiącu ostatnie z piskląt wypadło z gniazda.

Rok 2021 okazał się nieszczęśliwy. Najpierw na początku okresu lęgowego zaginął samiec, a potem dwa pisklęta, które wykluły się z trzech złożonych trzech jaj, po dwóch tygodniach padły. Przeprowadzone badania wskazały jako przyczynę ptasią grypę.

W marcu 2022 roku para podjęła lęg. Niestety młody samiec nie ochronił gniazda przed obcą samicą. Podczas próby „wrogiego przejęcia” dwa złożone jaja zostały przez nią zjedzone.

Obserwację realizuje Łotewskie Towarzystwo Ornitologiczne w ramach projektu Łotewskiego Funduszu Przyrodniczego.

--

Gniazdo bielika — transmisja na żywo © dabasdati.lv

Projekt: Latvijas Ornitoloģijas biedrība / Latvijas Dabas fonds


[P] 30.03.2017 / aktualizacja 14.09.2021

Estonia — Matsalu


Bielik (Haliæetus albicilla)

Gniazdo w Parku Narodowym Matsalu

Estonia

Kolejne gniazdo bielika znajduje się nad zatoką Matsalu — najstarszym znanym obszarze lęgowym bielików w Estonii, w którym orły gniazdują co najmniej od 1870 r. Park Narodowy Matsalu o powierzchni prawie 500 km² jest jednym z najważniejszych miejsc lęgowych ptactwa wodnego w Europie. Z gniazda zbudowanego w tym miejscu w 1996 roku wychowanych zostało dotychczas 29 młodych bielików.

--Gniazdo bielika — transmisja na żywo © 2020 KotkaklubiProjekt: Kotkaklubi
[P] 21.03.2021

Łotwa — Slītere


Bielik (Haliæetus albicilla)

Gniazdo w Parku Narodowym Slītere

Łotwa

Od 2010 roku w łotewskim Parku Narodowym w Slītere zlokalizowane było miejsce lęgowe bielików. Jest to jedna z dwóch lokalizacji bielików na terenie Parku. Uważa się, że ptaki żerują zarówno na morzu, jak i w głębi lądu. Gniazdo znajduje się na sośnie na wysokości około 15 metrów. Bieliki gnieździły się do w nim do 2013 roku roku. Przez następne pięć lat gniazdo było niezamieszkane, a miejsce przemieszczania się ptaków było nieznane. Jesienią 2019 roku gniazdo zaczęło odwiedzać para bielików, oba ptaki nie mają obrączek, co wskazuje, że mogą być nowe na tym terenie.

--Gniazdo bielika — transmisja na żywo © dabasdati.lvProjekt: Latvijas Ornitoloģijas biedrība / Latvijas Dabas fonds
[P] 01.12.2020

Bieliki z Ameryki

Bielik amerykański — orzeł morski białogłowy (Haliæetus leucocephalus)

Wielki orzeł o długości ciała od 71 do 96 cm, z rozpiętością skrzydeł od 168 do 244 cm, oraz masą od 3 do 6,3 kg . Upierzenie ciała dorosłych osobników jest brązowe, mają białą głowę i ogon, jasnożółte tęczówki i szpony oraz mocno zakrzywiony dziób. Podrostki całkowicie brązowe poza żółtymi stopami. Samce i samice identyczne pod względem upierzenia. Żywią się głównie rybami. Żyje w okolicach obfitujących w wodę, na wybrzeżu, nad dużymi rybnymi rzekami i jeziorami. Budują największe gniazda ze wszystkich ptaków występujących w Ameryce Północnej. Głębokość konstrukcji dochodzi do 4 metrów, szerokość do 2,5 metra, masa do 1 tony. Przeciętna długość życia 20 lat.

Ptak ten wyglądem bardzo przypomina euroazjatyckiego bielika (Haliaeetus albicilla), co doprowadziło badaczy do wniosku, że te gatunki musiały w przeszłości mieć wspólnego przodka, a ich linie rozwojowe rozdzieliły się w wyniku odizolowania populacji we wczesnym miocenie (najwcześniej 10 mln lat temu). Gatunki różnią się jedynie ubarwieniem głowy, która u euroazjatyckiego bielika jest jasna z motywami brązu oraz kolorem grzbietu i brzucha – które są u tego ptaka ciemnobrązowe. Rozmiary obu gatunków są podobne.

Wystepowanie

Kanada i Alaska, 48 kontynentalnych stanów USA oraz Meksyk.

Siedlisko

Stare drzewa w pobliżu rzek, dużych zbiorników wodnych (np. jezior), w środowisku wodno-bagiennym lub nad oceanem.

Liczebność

Ogólna populacja szacowana na ponad 100.000 osobników.

Gniazdo

Gniazdo największym spośród wszystkich ptaków w Ameryce Północnej zbudowane z gałęzi, zwykle na dużych drzewach w pobliżu wody.

Lęg

1-2, wyjątkowo do 3 białych jaja. Wysiadywanie ok. 38 dni. Młode osiągają lotność po 70-75 dniach.

Pokarm

Ryby, ptaki wodne, ssaki, padlina.

Wędrówki

Część populacji migruje, to jednak zależy od warunków środowiska, w którym żyją. Jeśli ptak na swoim terytorium ma dostęp do niezamarzającego zbiornika wodnego, pozostaje nad nim przez cały rok.

Ochrona

W Czerwonej księdze gatunków zagrożonych IUCN od 1988 r. jest klasyfikowany jako „gatunek najmniejszej troski”. Bielik jest także chroniony przez „Konwencję o międzynarodowym handlu dzikimi zwierzętami i roślinami gatunków zagrożonych wyginięciem”. W 2007 roku oficjalnie zdjęty z listy gatunków zagrożonych na terenie 48 stanów USA.*

--* Bielik amerykański — za: Wikipedia
[P] 15.02.2022

USA — Floryda Północno-Wschodnia


Bielik amerykański (Haliæetus leucocephalus)

Floryda USA

Gniazdo bielików amerykańskich na północno-wschodnim wybrzeżu Florydy. Lęgowisko założone zostało w 2013 roku. Gniazdo znajduje się na sośnie na wysokości około 24 metrów. Obserwacja prowadzona jest z 4 kamer w tym także nocą w podczerwieni.

--Gniazdo bielika amerykańskiego — transmisja na żywo © 2022 American Eagle FoundationProjekt: American Eagle Foundation
[P] 15.02.2022

USAFloryda Południowo-Zachodnia


Bielik amerykański (Haliæetus leucocephalus)

Floryda USA

Gniazdo bielików amerykańskich zlokalizowane w południowo-zachodniej Florydzie. Lęgowisko założone zostało w 2006 roku. Osobliwością jest jego położenie w zamieszkałej okolicy nieopodal lokalnej drogi. Obserwacja gniazda odbywa się całą dobę za pomocą 4 kamer.

Kamera 1 jest umieszczona dwa metry ponad gniazdem i jest wyposażona w noktowizor na podczerwień. Kamera 2 znajduje się na sąsiednim drzewie i ma możliwość przechwytywania obrazów działania gniazda poza widokiem kamery 1.

Kamera 3 jest zainstalowana przy pobliskim stawie, stanowiącym lokalne żerowisko dla orłów.

Kamera 4 wykorzystuje technologię Virtual Reality, a widzowie mają możliwość kontrolowania na żywo widoku w perspektywie 360° za pomocą myszy, zestawu VR lub palca w przypadku urządzeń mobilnych).

Have fun!

--Gniazdo bielika amerykańskiego — transmisja na żywo © 2022 Dick Pritchett Real EstateProjekt: Southwest Florida “Eagle Cam”
[P] 15.02.2022

USA — Kalifornia, Big Bear Valley


Bielik amerykański (Haliæetus leucocephalus)

Gniazdo w Parku Narodowym San Bernardino

Kalifornia USA

Para bielików amerykańskich gniazduje nad jeziorem Big Bear w Parku Narodowym San Bernardino w południowej Kalifornii. Samo gniazdo posadowione jest sośnie Jeffreya na wysokości ponad 44 metrów. Z gniazda roztacza się widok na leżące w dolinie jezioro. Życie w gnieździe obserwować można także nocą, dzięki kamerze na podczerwień.

--Gniazdo bielika amerykańskiego — transmisja na żywo © 2022 Friend of Big Bear ValleyProjekt: Friend of Big Bear Valley
[P] 15.02.2022

USAKalifornia, Catalina Island


Bielik amerykański (Haliæetus leucocephalus)

Gniazdo w Parku Narodowym Channel Islands

Kalifornia USA

Gniazdo położone jest w Parku Narodowym Channel Islands na wyspie Santa Catalina u wybrzeży południowej Kalifornii. Metryka gniazda ma ponad 30 lat. Wychowane w gnieździe młode orły w pierwszym roku życia wędrują od południowej Kalifornii po Kolumbię Brytyjską.

Populacja bielików amerykańskich w rejonie wybrzeża kontynentalnego wyginęła w latach 30. XX wieku. Ich zanik na wyspach w zatoce Santa Monica postępował w kolejnych dziesięcioleciach w wyniku zatrucia ekosystemu morskiego pestycydem DDT.

W 1980 roku zainicjowano program ponownego wprowadzenia bielików na wyspę Catalina. Od 1989 roku 59 piskląt zostało z powodzeniem odchowanych w ulokowanym na niej ośrodku inkubacyjnym.

--Gniazdo bielika amerykańskiego — transmisja na żywo © 2022 Institute for Wildlife StudiesProjekt: Institute for Wildlife Studies
[P] 15.02.2022

USA — Kalifornia, Santa Cruz Island


Bielik amerykański (Haliæetus leucocephalus)

Gniazdo w Parku Narodowym Channel Islands

Kalifornia USA

Gniazdo położone jest na największej wyspie w Parku Narodowym Channel Islands u wybrzeży południowej Kalifornii. Z gniazda rozpościera się oszałamiający widok na okolicę. W 2006 roku dwie pary bielików z powodzeniem odchowały po jednym pisklęciu orła.

Były to pierwsze znane udane naturalne lęgi bielika amerykańskiego na kalifornijskich wyspach od około 50 lat. Szacuje się, że na koniec 2009 roku na wyspach Anacapa, Santa Cruz, Santa Rosa i San Miguel było około 40 bielików, w tym ptaki wypuszczone na Santa Cruz, co najmniej trzy wypuszczone na wyspie Catalina oraz kilka nieoznakowanych orłów z kontynentu.

--Gniazdo bielika amerykańskiego — transmisja na żywo © 2022 Institute for Wildlife StudiesProjekt: Institute for Wildlife Studies / Explore Birds Bats Bees
[P] 15.02.2022

Orzeł przedni

Orzeł przedni (Aquila chrysaetos)

Największy orzeł z rodzaju Aquila występujący w Polsce. Wielkością ustępuje jedynie bielikowi. Różni się od niego dłuższym, na końcu zaokrąglonym ogonem. Sylwetka smukła z długimi skrzydłami. Nogi opierzone aż do nasady palców. Ubarwienie dorosłych ptaków brunatne, upstrzone jaśniejszymi piórami na wierzchu, z rdzawobrązową grzywą na głowie i karku. Młode ptaki różnią się białymi plamami na spodzie skrzydeł i białą nasadą ogona. Podczas krążenia trzyma skrzydła uniesione w kształcie płytkiego V.

Wystepowanie

Preferuje rozległe, stare, mało uczęszczane lasy, zwłaszcza górskie, na niżu chętnie w pobliżu bagien.

Siedlisko

Bory, grądy, mokradła i bagna, hale.

Liczebność

Skrajnie nielicznie lęgowy – ok. 40 par.

Gniazdo

Na półce skalnej urwiska lub na drzewie. Gniazdo zbudowane z gałęzi i patyków ozdobione zielonymi gałązkami, o dużych rozmiarach zależnych od wieku gniazda, które jest używane wielokrotnie.

Lęg

Zwykle 2 brązowo plamkowane jaja. Wysiadywanie rozpoczynane od pierwszego jaja trwa 43-45 dni. Zazwyczaj przeżywa tylko starsze pisklę. Młode uzyskują samodzielność po 65-70 dniach.

Pokarm

Różnej wielkości ssaki, ptaki, gady, a także padlina. Zdobycz chwytana głównie na ziemi, rzadziej w locie.

Wędrówki

Osiadły lub koczujący.

Ochrona

Gatunek chroniony, wymieniony w Dyrektywie ptasiej i w Polskiej czerwonej księdze zwierząt jako silnie zagrożony. Jest wrażliwy na zmiany w środowisku i narastającą presję turystyki górskiej.*

--* Orzeł przedni— za: Jaki to ptak? W. Černý, K. Drchal 1979 / ptaki.info
[P] 28.09.2021

Estonia — Soomaa


Orzeł przedni (Aquila chrysaetos)

gniazdo w Estonii

Gniazdo orła przedniego znajduje się na rozległych bagnach w Parku Narodowym Soomaa w południowo-zachodniej Estonii. Lęgowisko założone zostało w roku 2011 .

--Gniazdo orła przedniego— transmisja na żywo © 2020 KotkaklubiProjekt: Kotkaklubi
[P] 28.09.2021

Łotwa


Orzeł przedni (Aquila chrysaetos)

gniazdo na Łotwie

Gniazdo orła przedniego znajduje się na wyspie położonej wśród bagien w łotewskich lasach. Gniazdo zbudowane zostało w roku 2010, a lęgi w nim rozpoczęły się w roku 2016.

--Gniazdo orła przedniego— transmisja na żywo © 2021 Latvijas valsts mežiProjekt: Latvijas valsts meži
[P] 08.10.2021

Orlik też orzeł

Orlik krzykliwy (Clanga pomarina)

Orzeł średniej wielkości, ziemistobrązowy, Rozpiętość skrzydeł 145-160 cm. Ptak drapieżny większy od myszołowa o długich, równowąskich skrzydłach i dość krótkim ogonie. Bardzo podobny do większego i rzadszego orlika grubodziobego. Stare ptaki różnią się od niego jaśniejszym wierzchem i brakiem malej plamy na kuprze. Młode ptaki mają jasnobrązową plamę na karku, są z wierzchu delikatnie cętkowane, tak że na rozpostartym skrzydle widoczne są przeważnie liczne niewyraźne, podłużne kreski. Pisklęta białe. Rzadki ptak lęgowy dużych obszarów leśnych ze starodrzewiem i w lasach mieszanych obfitujących w polany. Okres lęgowy: luty—maj. Gniazdo w koronach wysokich drzew. Choć jest najliczniejszym z orłów, jego rozmieszczenie w kraju jest bardzo nierównomierne.

Występowanie

Głównie północna i wschodnia część kraju.

Siedlisko

Stare lasy liściaste i mieszane w pobliżu wilgotnych łąk i pól.

Liczebność

Bardzo nieliczny ptak lęgowy, 1700-1900 par.

Gniazdo

W koronie drzewa, zwykle przy pniu lub w rozwidleniu konarów, zbudowane z gałęzi, wysłane trawą.

Lęg

1-2 białych lub rudawych, brązowo plamkowanych jaj. Wysiadywanie: 43 dni. Młode opuszczają gniazdo po 50-56 dniach.

Pokarm

Małe ssaki, płazy, drobne ptaki, gady, duże owady.

Wędrówki

Wędrowny. Przylot: IV, odlot: VIII-IX.

Ochrona

Gatunek chroniony, wymieniony w Polskiej czerwonej księdze zwierząt jako wymagający szczególnej uwagi, i w Dyrektywie ptasiej, zagrożony przez utratę siedlisk poprzez wyrąb starych drzewostanów w pobliżu wód, likwidację bagien i zarastanie terenów podmokłych oraz intensyfikację rolnictwa.

--* Orlik krzykliwy — za: Jaki to ptak? W. Černý, K. Drchal 1979 / ptaki.info
[P] 25.04.2020

Łotwa — Zemgale

Orlik krzykliwy (Clanga pomarina)

gniazdo na Łotwie

Gniazdo orlika krzykliwego położone jest na Łotwie w okolicy miejscowości Zemgale. Znajduje się na brzozie na wysokości około 20 metrów. Gniazdo ma co najmniej pięć lat.

W roku 2018 gniazdo zasiedliła para orlików, ale do wyprowadzenia lęgu nie doszło. W 2019 roku para orlików rozpoczęła gniazdowanie — samica złożyła jedno jajo, jednak się nie wykluło.

System kamer online zamontowany został wiosną 2018 roku. Obsługę transmisji zapewnia Łotewski Fundusz na rzecz Przyrody w ramach projektu „Ochrona orlika na Łotwie”.

Finansowanie w ramach programu Komisji Europejskiej LIFE+ oraz Łotewskiego Funduszu Ochrony Środowiska.

--Gniazdo orlika krzykliwego — transmisja na żywo © dabasdati.lvProjekt: Latvijas Ornitoloģijas biedrība / Latvijas Dabas fonds
[P] 21.06.2019

Łotwa — Barkawa

Orlik krzykliwy (Clanga pomarina)

gniazdo na Łotwie

Gniazdo znajduje się w lesie zarządzanym przez Łotewskie Lasy Państwowe, na obszarze monitoringu orlika krzykliwego „Murmastiene”, w pobliżu wsi Barkava. Orliki zbudowały tam swoje gniazdo w 2019 roku i z powodzeniem wyprowadzają lęgi. Transmisja prowadzona jest w ramach projektu „Ptaki i zwierzęta na bagnach”.

--Gniazdo orlika krzykliwego — transmisja na żywo © dabasdati.lvProjekt: Latvijas valsts meži
[P] 05.05.2022

Nie tylko dla orłów…

Kaczka w orlim gnieździe


Krzyżówka zwyczajna (Anas platyrhynchos)

gniazdo bielika w Borach Tucholskich

Ciekawostka — obserwację gniazda bielików w Polsce przygotował Komitet Ochrony Orłów. Transmisję z Borów Tuchowskich prowadziło na żywo Polskie Radio. W czerwcu 2019 roku zasiedliła je czasowo kaczka krzyżówka.

Niestety pełen zapis nie został zarchiwizowany. Na pocieszenie zatem krótka animacja z wyprowadzenia przez kaczkę lęgu — a w zasadzie wyskoku — z gniazda umieszczonego na wysokości 25 metrów.

--Gniazdo bielika Bory Tucholskie — transmisja na żywo © Polskie RadioProjekt: Komitet Ochrony Orłów / Polskie Radio
[P] 19.06.2019 / aktualizacja 25.04.2020

Bąk na żywo


Bąk zwyczajny (Botaurus stellaris)

gniazdo na jeziorze Engure na Łotwie

Nomen omen — nazwisko zobowiązuje — zatem tym razem, miast kolejnej odsłony orlego gniazda, prezentuję zaszyte w trzcinach domostwo bąka zwyczajnego. Dla tych, którym pojęcie «bąk» kojarzy się jedynie z owadem, pozwolę sobie — w ramach działań edukacyjnych — zamieścić krótkie wyjaśnienie.

Potocznie bąkiem nazywany jest trzmiel z rodziny pszczołowatych, a także giez — czyli końska mucha (jusznica deszczona) oraz bąk bydlęcy należące do rzędu muchówek. Jednak jedynym stworzeniem, któremu przynależy nazwa własna «BĄK» to ptak — przedstawiciel rodziny czaplowatych.

Bąk zwyczajny (Botaurus stellaris) to gatunek dużego wędrownego ptaka wodnego. Gnieździ się pojedynczo w gęstych trzcinach, nisko, nad płytką wodą. Swoją obecność wiosną zdradza donośnym buczącym głosem słyszalnym nawet z odległości kilku kilometrów.

Transmisja z gniazda zlokalizowanego w trzcinowisku pośrodku jeziora Engure na Łotwie, w pobliżu Zatoki Ryskiej, udostępniona została po raz pierwszy w roku 2015. Kamerę zainstalował Łotewski Fundusz na rzecz Przyrody we współpracy z Funduszem Natury Jeziora Engure, w ramach projektu LIFE COASTLAKE.

Zapraszam do obserwacji „bąka na żywo”.

--

Gniazdo bąka zwyczajnego — Engure Łotwa

Projekt: Latvijas Dabas fonds

[P] 13.05.2022

Bąk zwyczajny (Botaurus stellaris)

Większy ptak czaplowaty o krępej sylwetce, luźnym upierzeniu z krótkimi nogami o długich palcach oraz grubą szyją. Ubarwienie brązowe i rdzawe, plamkowane, kreskowane i prążkowane brunatno. Pisklęta okryte czerwonobrązowym puchem. Prowadzi bardzo skryty tryb życia spędzając większość czasu w szuwarach. Swoją obecność wiosną zdradza donośnym buczącym głosem słyszalnym nawet z odległości kilku kilometrów. W zagrożeniu wyciąga pionowo całe ciało stając słupka i zlewa się z otoczeniem, przez co staje się trudny do zauważenia nawet z bliska. W locie można go odróżnić od czapli po wielkości, wciągniętej szyi, której nie zgina jak czaple, rysunku na upierzeniu i okrągłych skrzydłach.

Wystepowanie

Cały niżowy obszar kraju

Siedlisko

Zbiorniki wodne z szerokimi szuwarami: naturalne jeziora, stawy hodowlane, glinianki, starorzecza, podmokłe trzcinowiska.

Liczebność

Bardzo nieliczny ptak lęgowy.

Gniazdo

Platforma zbudowana z trzciny ukryta w szuwarach.

Lęg

5-6 oliwkowobrązowych jaj. Wysiadywanie ok. 25-26 dni. Młode osiągają lotność po 50-55 dniach.

Pokarm

Głównie ryby, płazy, rzadziej wodne bezkręgowce.

Wędrówki

Wędrowny. Przylot: III-IV, odlot: IX-XI. Zimuje bardzo nie licznie nad wodami śródlądowymi.

Ochrona

Gatunek chroniony, wymieniony w Dyrektywie ptasiej, zagrożony utratą siedlisk lęgowych w wyniku wycinania i wypalania szuwarów. *

--* Bąk — za: Jaki to ptak? W. Černý, K. Drchal 1979 / ptaki.info
Ilustracja:Bąk zwyczajny w locie — Wikipedia / Biopauker
[P] 13.05.2022