Herb państwowy Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej (Art. 28.)

1. Godłem Rzeczypospolitej Polskiej jest wizerunek orła białego w koronie w czerwonym polu.

2. Barwami Rzeczypospolitej Polskiej są kolory biały i czerwony.


Ustawa o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej oraz o pieczęciach państwowych (Art. 2. 1.)

Godłem Rzeczypospolitej Polskiej jest wizerunek orła białego ze złotą koroną na głowie zwróconej w prawo, z rozwiniętymi skrzydłami, z dziobem i szponami złotymi, umieszczony w czerwonym polu tarczy.

--Wzór herbu RP, załącznik nr 1 ustawy o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej oraz o pieczęciach państwowych (Dz.U. 2005. nr 235. poz. 2000) — wizerunek wg projektu Andrzeja Heidricha (1990), opracowanego na podstawie herbu autorstwa Zygmunta Kamińskiego (1927)

Wzór godła i herbu w dokumentach państwowych (1918-2019):

Królestwo Polskie 1918

Wizerunek godła na winiecie pierwszego Dziennika Praw Królestwa Polskiego

--Dziennik Praw Królestwa Polskiego N° 1. z dnia 1 lutego 1918 r.

Rzeczpospolita Polska 1918-1927

1919 r.

Wizerunek godła na winiecie Dziennika Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej

--Dziennik Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej N° 69. z dnia 28 sierpnia 1919 r.

Wzór godła na pieczęci państwowej.

Wizerunek herbu ze wzoru bandery handlowej morskiej.

Dopóki nie zostaną ustalone granice Państwa Polskiego i dopóki konstytucja nie określi godeł, barw państwowych, jak i tytułów urzędów i instytucji państwowych, urzędy Rzeczypospolitej używać winny godeł i barw według załączonych wzorów: Za Herb Rzeczypospolitej Polskiej uznaje się znak orła białego z głową zwróconą w prawo (dla patrzącego w lewo), ze skrzydłami wzniesionemi do góry, ze złotemi szponami, koroną i dziobem w czerwonem polu prostokątnem (wzór N° 1).

W dzienniku ustaw z roku 1919 nie zamieszczono załącznika ze wzorem herbu RP. Jego przedstawienie zawierała bandera handlowa morska.

--Art. 1. Ustawy z dnia 1 sierpnia 1919 r. (Dz.U. 1919 nr 69 poz. 416)

Rzeczpospolita Polska 1927-1939

1927 r.

Wizerunek herbu oraz chorągwi Rzeczypospolitej.

Godłami państwowemi są:

1) herb państwowy t. j. wizerunek orła białego z głową zwróconą w prawo (dla patrzącego w lewo), ze skrzydłami rozwiniętemi, z koroną i dziobem oraz szponami złotemi (orzeł państwowy) na prostokątnej tarczy w polu czerwonem (wzór N° 1),

2) chorągiew Rzeczypospolitej, przysługująca wyłącznie Prezydentowi Rzeczypospolitej, t. j. chorągiew barwy czerwonej z wizerunkiem orła państwowego pośrodku i z obramieniem dookoła. Stosunek szerokości do długości chorągwi wynosi 5:6, wysokość wizerunku orła państwowego w stosunku do szerokości chorągwi 3:5 (wzór N° 2).

--Art. 1. Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 13 grudnia 1927 r. (Dz.U. 1927 nr 115 poz. 980)Wizerunek herbu wg projektu autorstwa Zygmunta Kamińskiego (1927)

1939 r.

Wizerunek herbu oraz chorągwi Rzeczypospolitej.

Godłami państwowemi są:

1) herb państwowy t. j. wizerunek orła białego z głową zwróconą w prawo (dla patrzącego w lewo), ze skrzydłami rozwiniętemi, z koroną i dziobem oraz szponami złotemi (orzeł państwowy) na prostokątnej tarczy w polu czerwonem (wzór Nr 1),

2) chorągiew Rzeczypospolitej, przysługująca wyłącznie Prezydentowi Rzeczypospolitej, t. j. chorągiew barwy czerwonej z wizerunkiem orła państwowego pośrodku i z obramieniem dookoła. Stosunek szerokości do długości chorągwi wynosi 5:6, wysokość wizerunku orła państwowego w stosunku do szerokości chorągwi 3:5 (wzór Nr 2).

--Art. 1. Obwieszczenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 12 października 1938 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 13 grudnia 1927 r. o godłach i barwach państwowych oraz o oznakach, chorągwiach i pieczęciach. (Dz.U. 1939 nr 2 poz. 8)Wizerunek herbu wg projektu autorstwa Zygmunta Kamińskiego (1927)

1944 r.

Wizerunek orła w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej konstytucyjnego Rządu RP w Londynie

--Dziennik Ustaw Nr 1 z dnia 20 lipca 1944 r.Dziennik Ustaw Nr 2 z dnia 2 sierpnia 1944 r.

Rzeczpospolita Polska 1944

1944 r.

Wizerunek orła na winiecie Manifestu PKWN

Wizerunek orła w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej niekonstytucyjnej KRN

--Manifest Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 22 lipca 1944 r.Dziennik Ustaw Nr 1 z dnia 15 sierpnia 1944 r.

Polska Rzeczpospolita Ludowa 1945-1989

1951 r.

Projekt konstytucji PRL z odręcznymi poprawkami naniesionymi przez Bolesława Bieruta.

Wizerunek godła Polski (b.d.)

--Źródło: Archiwum Akt Nowych

1952 r.

Wizerunek godła w Konstytucji PRL

Godłem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej jest wizerunek orła białego w czerwonym polu.

--Art. 89. Konstytucji Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej z dnia 22 lipca 1952 r.

1955 r.

Wizerunek godła w Dzienniku Ustaw PRL

Godłem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej jest wizerunek orła białego z głową zwróconą w prawo i z rozwiniętymi skrzydłami oraz z dziobem i szponami złotymi w czerwonym polu prostokątnej tarczy o dolnej krawędzi wydłużonej pośrodku (wzór załącznik nr 1).

--Art. 1. Dekretu z dnia 7 grudnia 1955 r. o godle i barwach Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej oraz o pieczęciach państwowych. (Dz.U. 1955 nr 47 poz. 314)

Rząd Rzeczypospolitej Polskiej na uchodźstwie 1945-1990

1956 r.

Wizerunek orła w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej

Godłami państwowymi są:

1. herb państwowy to jest wizerunek orła białego z głową zwróconą w prawo /dla patrzącego w lewo/, ze skrzydłami rozwiniętymi, ze złotą koroną z czterech lilii zamkniętą skrzyżowanym pałąkiem, na ktorego wierzchołku jest równoramienny krzyż, oraz z dziobem i szponami złotymi /wzrór Nr 1/.

--Art. 1. Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 13 grudnia 1927 r. (Dz.U. 1939 nr 2 poz. 8)Dekret Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 11 listopada 1956 r. o zmianie Rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 13 grudnia 1927 r. o godłach i barwach państwowych oraz oznakach, chorągwiach i pieczęciach przez dodanie Krzyża w Koronie.

Polska Rzeczpospolita Ludowa 1956-1989

1980 r.

Wizerunek godła w Dzienniku Ustaw PRL

Godłem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej jest wizerunek orła białego z głową zwróconą w prawo i z rozwiniętymi skrzydłami oraz z dziobem i szponami złotymi w czerwonym polu prostokątnej tarczy o dolnej krawędzi wydłużonej pośrodku (wzór załacznik nr 1).

--Art. 2. Ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej. (Dz.U. 1980 nr 7 poz. 18)

1981 r.

Obwieszczenie o stanie wojennym — znamienny brak wizerunku herbu lub godła państwowego

1982 r.

Deklaracja w sprawie PRON

--Art. 89. Konstytucji Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej z dnia 22 lipca 1952 r.Deklaracja 20 lipca 1982 r.

Rzeczpospolita Polska 1989 ~

Wizerunek godła w Dzienniku Ustaw RP

1990 r.

Godłem Rzeczypospolitej Polskiej jest wizerunek orła białego ze złotą koroną na głowie zwróconej w prawo, z rozwiniętymi skrzydłami, z dziobem i szponami złotymi, umieszczony w czerwonym polu tarczy.


--Art. 1. Ustawy z dnia 9 lutego 1990 r. o zmianie przepisów o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej. (Dz.U. 1990 nr 10 poz. 60)

2005 r.

Godłem Rzeczypospolitej Polskiej jest wizerunek orła białego ze złotą koroną na głowie zwróconej w prawo, z rozwiniętymi skrzydłami, z dziobem i szponami złotymi, umieszczony w czerwonym polu tarczy.


--Art. 2. Obwieszczenia Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 listopada 2005 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej oraz o pieczęciach państwowych. (Dz.U. 2005 nr 235 poz. 2000)

2016 r.

Godłem Rzeczypospolitej Polskiej jest wizerunek orła białego ze złotą koroną na głowie zwróconej w prawo, z rozwiniętymi skrzydłami, z dziobem i szponami złotymi, umieszczony w czerwonym polu tarczy.


--Art. 2. Obwieszczenia Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 21 kwietnia 2016 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej oraz o pieczęciach państwowych (Dz.U. 2016 poz. 625)

2018 r.

Godłem Rzeczypospolitej Polskiej jest wizerunek orła białego ze złotą koroną na głowie zwróconej w prawo, z rozwiniętymi skrzydłami, z dziobem i szponami złotymi, umieszczony w czerwonym polu tarczy.


--Art. 2. Obwieszczenia Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 7 lutego 2018 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej oraz o pieczęciach państwowych (Dz.U. 2018 poz. 441)

2019 r.

Godłem Rzeczypospolitej Polskiej jest wizerunek orła białego ze złotą koroną na głowie zwróconej w prawo, z rozwiniętymi skrzydłami, z dziobem i szponami złotymi, umieszczony w czerwonym polu tarczy.


--Art. 2. Obwieszczenia Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 14 czerwca 2019 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej oraz o pieczęciach państwowych (Dz.U. 2019 poz. 1509)
--Materiały źródłowe z zasobów:Internetowego Systemu Aktów Prawnych Sejmu RPRządowego Centrum LegislacjiArchiwum Państwowego miasta st. Warszawy